به گزارش نسیم اقتصاد به نقل از تجارت نیوز، تجارت دیجیتال به یکی از موتورهای اصلی رشد اقتصاد جهانی تبدیل شده است. این حوزه جریان‌های برون‌مرزی داده، تجارت الکترونیک، خدمات دیجیتال و پرداخت‌های برخط را در بر می‌گیرد. با گسترش این نوع مبادلات، دولت‌ها با سرعت بیشتری قواعد را تدوین می‌کنند. این قواعد، نحوه تبادل داده، حفاظت از حریم خصوصی، امنیت سایبری و دسترسی به بازارهای دیجیتال را تعیین می‌کنند.

اینفوگرافی تهیه‌شده با مشارکت بنیاد هینریش نشان می‌دهد کدام کشورها در خط مقدم مذاکره و امضای توافقات تجارت دیجیتال قرار دارند. این گزارش همچنین نشان می‌دهد که چگونه حجم این توافقات طی سال‌های اخیر به‌سرعت افزایش یافته است.

رتبه‌های برتر جهانی

در رتبه‌بندی جدید، تنها یک گروه کوچک از کشورها نقش اصلی در شکل‌دهی به قواعد تجارت دیجیتال را بر عهده دارند.

سنگاپور با 26 توافق نهایی‌شده یا در حال مذاکره، در رتبه اول قرار دارد و به مرکز محوری حاکمیت داده و تجارت الکترونیک در آسیا و جهان تبدیل شده است.
امارات متحده عربی با 21 توافق در جایگاه دوم، نقش فزاینده‌ای در پیوند دادن بازارهای دیجیتال خاورمیانه با آسیا، اروپا و آفریقا ایفا می‌کند.
اتحادیه اروپا با 20 توافق، وزن مقررات‌گذارانه خود را در حوزه حفاظت داده‌ها، رقابت دیجیتال و استانداردهای فنی به عرصه توافقات تجاری منتقل کرده است.
در رده‌های بعدی، کره‌جنوبی با 18 توافق در رتبه چهارم قرار دارد که بیانگر نقش پررنگ آسیا در تنظیم قواعد اقتصاد دیجیتال است. استرالیا و بریتانیا هر کدام با 16 توافق و شیلی با 15 توافق به‌عنوان کشورهای پیشروی آمریکای لاتین شناخته می‌شوند.

در سطح قدرت‌های بزرگ، چین و ایالات متحده هر یک با 14 توافق در میانه جدول قرار دارند. این وضعیت نشان می‌دهد رقابت این دو قدرت اکنون از حوزه تعرفه و کالا فراتر رفته و به سطح قواعد داده و تجارت دیجیتال رسیده است.

رشد سریع توافقات دیجیتال: اوج‌گیری از 2018

از سال 2001 تاکنون، دولت‌ها در مجموع 165 توافق تجارت دیجیتال امضا کرده‌اند. با این حال، توزیع زمانی این توافقات یکنواخت نبوده است.

 
 

در دهه 2000 و اوایل دهه 2010، سطح فعالیت نسبتا پایین بود و تجارت دیجیتال هنوز در حاشیه دستور کار تجاری قرار داشت.

پس از 2018، شتاب‌گیری واضحی در امضای توافقات دیده می‌شود. این اتفاق به‌گونه‌ای رخ داده که بیش از نیمی از 2 هزار و 587 تعهد ثبت‌شده در حوزه تجارت دیجیتال طی فقط چهار سال اخیر شکل گرفته است.

در سال‌های 2023 و 2025 هر یک 15 توافق تجارت دیجیتال در سطح جهان امضا شد که بالاترین رکورد سالانه ثبت‌شده تاکنون است.

این جهش نشان می‌دهد اقتصادهای جهان به این جمع‌بندی رسیده‌اند که بدون چارچوب‌های شفاف برای جریان داده، تجارت الکترونیک، خدمات ابری و پرداخت‌های دیجیتال، توسعه تجارت و سرمایه‌گذاری مدرن با موانع جدی مواجه خواهد شد.

رقابت برای شکل‌دهی قواعد اقتصاد داده

با گسترش هوش مصنوعی، خدمات ابری، پلتفرم‌های چندملیتی و زیرساخت‌های مالی دیجیتال، کشورها اکنون در حال رقابت برای تعیین «قواعد بازی» اقتصاد جدید هستند. مسائل کلیدی در این توافقات شامل مواردی چون انتقال برون‌مرزی داده‌ها و محدودیت‌های ذخیره‌سازی، استانداردهای امنیت سایبری و حفاظت از حریم خصوصی، عدم تبعیض در دسترسی به بازارهای دیجیتال و تنظیم‌گری پلتفرم‌ها و خدمات مالی دیجیتال است.

<p>کشورهایی که امروز موفق می‌شوند قواعد تجارت دیجیتال را در توافقات دو یا چندجانبه نهادینه کنند، در عمل نفوذ خود را بر زنجیره ارزش داده و فناوری در دهه‌های آینده تثبیت خواهند کرد.

گسترش سریع توافقات تجارت دیجیتال نشان می‌دهد سیاست‌گذاری در حوزه داده، فناوری و تجارت آنلاین دیگر صرفا موضوعی فنی نیست. این مسئله بخشی از رقابت راهبردی کشورها برای تسلط بر معماری آینده اقتصاد جهانی است. در این میان، کشورهایی مانند سنگاپور، امارات، اتحادیه اروپا، کره‌جنوبی و بریتانیا با حجم بالای توافقات، در حال تبدیل شدن به کانون‌های تنظیم‌گری و استانداردسازی تجارت دیجیتال در قرن بیست‌ویکم هستند.

 

لینک کوتاه
سنگاپور رهبر تجارت دیجیتال جهان